PROPAGANDA

I JEJ WROGOWIE

 

www.rzeczprawa.eco.pl

strona główna

 

 

Kraków, 2009-04-06

 

 

 

 

SPRAWOZDANIE ZESPOŁU KONTROLNEGO NR 14/09

KOMISJI REWIZYJNEJ RADY MIASTA KRAKOWA

ds. REALIZACJI ZADAŃ FINANSOWYCH

 

 

Działając w oparciu o zlecenie nr 14/09 Komisji Rewizyjnej RMK Zespół Kontrolny nr 14/09 w składzie:

Katarzyna Migacz – przewodnicząca

Jan Franczyk

Mirosław Gilarski

Jerzy Połomski

Jerzy Woźniakiewicz

 

odnośnie realizacji zadań finansowych stwierdza, co następuje:

 

 

 

IV. Stan finansów Miasta i jego ocena.

 

 

1. Zadłużenie Gminy

 

Skumulowane (całkowite) zadłużenie Miasta Krakowa na dzień 31 grudnia 2008 r. wynosiło 1.643.280.373,34 PLN, w tym:

- 1.178.377.226,56 PLN,

- 59.053.292,00 EUR (tj. 246.393.946,78 PLN),

- 78.000.000 CHF (tj. 218.509.200,00 PLN).[1]

 

Polityka finansowa Gminy prowadzona w poprzednich latach, a w tym także w roku 2008, przybliżyła w sposób bardzo ryzykowny Miasto do granic maksymalnych kwot:

- zadłużenia (stanowiącego 60% dochodów wykonanych w danym roku budżetowym) [2]

- rocznej obsługi długu (stanowiącej 15% dochodów planowanych na dany rok budżetowy) [3]

 

W okresie kryzysu finansowo-gospodarczego i braku stabilnego kursu walut należy wskazać głównie na dwa ryzyka wynikające z:

a) optymistycznego założenia wzrostu dochodów budżetowych o 263.723.619 zł tj. ok. 8,8 %

b) posiadanego zadłużenia w EUR i CHF.

 

 

Ad a).

Zestawienie dochodów budżetowych zrealizowanych w 2008r. i planowanych na rok 2009 przedstawia się w sposób następujący:

Realizacja dochodów budżetowych w 2008 r. -   2.990.770.614 zł[4]

Planowane dochody w 2009 r.                         -   3.254.494.233 zł[5],

 

Kwota skumulowanego zadłużenia 1.643.280.373,34 PLN stanowi 54,9 % dochodów budżetowych zrealizowanych w 2008r.

Zakładając że w okresie kryzysu finansowo-gospodarczego dochody budżetowe wzrosną o 3%[6] (zamiast 8,8%) wówczas kwota dochodów budżetowych zmniejszy się od planowanej o ok. 174 mln PLN, czyli o ok. 5,3%.

 

Według prognoz Prezydenta MK zadłużenia budżetu Miasta Krakowa na koniec 2009 roku wyniesie:

(a)   2.035.887.156 PLN (bez wyłączenia kwot kredytów związanych z realizacją umów zawartych z podmiotami dysponującymi środkami z UE)

(b)  1.851.452.756 PLN (zgodnie z ust. 3 art. 170 ustawy o.f.p.)[7]

 

Zakładając, że wzrost dochodów budżetowych zamiast planowanych 8,8% wyniesie 3% otrzymujemy następujące wskaźniki:

- kwota zadłużenia (a) będzie stanowiła ponad 66% dochodów budżetowych,
- natomiast kwota (b) ponad 60%.[8]
 
Ad b).

Skumulowane (całkowite) zadłużenie Miasta Krakowa na dzień 31 grudnia 2008 r. wynosiło 1.643.280.373,34 PLN, w tym:

a)      1.178.377.226,56 PLN,

b)      59.053.292,00 EUR (tj. 246.393.946,78 PLN),

c)       78.000.000 CHF (tj. 218.509.200,00 PLN).

 

31 grudnia 2008 średni kurs walut NBP wynosił:

- 1 EUR –  4.1724 PLN

- 1 CHF –  2.8014 PLN

 

18 lutego 2009 średni kurs walut NBP wynosił:

- 1 EUR –  4.8999 PLN

- 1 CHF –  3.3167 PLN

 

Kwota 59.053.292,00 EUR według kursu z dnia 18.02.2009r. wynosi 289.355.225,50 PLN

Kwota 78.000.000 CHF według kursu z dnia 18.02.2009r. wynosi 258.702.600,00 PLN

 

Zakładając, że 18 lutego 2009r.[9] zadłużenie Miasta Krakowa w EUR i CHF było na takim samym poziomie co 31 grudnia 2008 r. otrzymujemy wzrost zadłużenia o 83.154.678.80 PLN (zadłużenie w EUR o 42.961.278,80 PLN, zadłużenie w CHF o 40.193.400,00 PLN).

83.154.678.80 PLN stanowi ponad 2,5% dochodów budżetowych planowanych na 2009 r.

 

Ustawa o finansach publicznych z dnia 30 czerwca 2005r. wskazuje na dwa maksima, których dane jednostki samorządu terytorialnego nie mogą w swych budżetach przekroczyć. Ustawa wyznacza granice maksymalnych kwot zadłużenia i rocznej obsługi długu.

Wskaźnik dotyczący maksymalnej kwoty rocznej obsługi długu – przy założeniu że w ciągu roku nie nastąpi nowelizacja budżetu obniżającą radykalnie kwotę planowanych dochodów - jest zagrożony przekroczeniem dopuszczalnej granicy w stopniu niskim. Według prognoz Prezydenta M. Krakowa łączny koszt obsługi długu wyniesie na koniec roku 2009:

- zgodnie z zapisami art. 169 – 423.807.790 PLN, co stanowi 13,02% planowanych do osiągnięcia dochodów budżetu roku 2009,

- zgodnie z zapisami art. 169 ust. 3 ustawy o.f.p. – 415.051.990 PLN, co stanowi 12,75% planowanych do osiągnięcia dochodów budżetu roku 2009.

Przekroczenie kwoty rocznej obsługi długu stanowiącej 15% dochodów planowanych w budżecie na 2009r. jest – uwzględniwszy strukturę walutową zadłużenia[10] - mało prawdopodobne. Może ono nastąpić jedynie w wyniku radykalnego spadku wartości PLN.

Prawdopodobieństwo przekroczenia kwoty rocznej obsługi długu stanowiącej 15% dochodów planowanych w budżecie na 2009r. wzrosłoby wskutek nowelizacji budżetu obniżającej kwotę planowanych dochodów. Obniżka ta stanowiłaby realne zagrożenie przekroczenia omawianego wskaźnika 15% tylko wtedy gdyby była radykalna i oznaczała kilkuprocentowy spadek dochodów budżetowych. (Obecnie budżet zakłada w stosunku do wykonanych dochodów budżetowych w 2008r. wzrost dochodów o ok. 8,8 %).

Znaczne prawdopodobieństwo przekroczenia dopuszczalnego wskaźnika występuje natomiast w przypadku maksymalnej kwoty całkowitego zadłużenia Miasta Krakowa. W przeciwieństwie do wskaźnika dotyczącego maksymalnej kwoty  rocznej obsługi długu, punktem odniesienia dla tego wskaźnika nie są planowane dochody budżetowe, ale wykonane. Maksymalna kwota całkowitego zadłużenia Miasta Krakowa zostanie przekroczona jeśli dochody budżetowe zamiast wzrosnąć o planowane 8,8% w stosunku do wykonanych dochodów budżetowych w 2008r., wzrosną jedynie - aczkolwiek w sytuacji ogólnego kryzysu światowej gospodarki i to założenie może się okazać zbyt optymistyczne – o 3 %.

Poza kwestią prognozy stopnia wzrostu dochodów budżetowych, znaczne prawdopodobieństwo przekroczenia maksymalnej kwoty całkowitego zadłużenia wynika z wahań kursów walutowych. Jeśli PLN w dłuższej perspektywie czasowej będzie się osłabiać w kierunku granicy 5 PLN za 1 EUR i 3,3 PLN za 1 CHF wówczas należy się liczyć z ponad dwuprocentowym wzrostem całkowitego zadłużenia Miasta względem jego wykonywanych dochodów budżetowych.

 

 

 

 

2. Zadłużenie jednoosobowych spółek Gminy Miejskiej Kraków

 

Zobowiązania krótkoterminowe i zobowiązania długoterminowe stanowiące „zadłużenie” na dzień 31 grudnia 2008 r. jednoosobowych spółek Gminy Miejskiej Kraków przedstawiają się następująco[11]:

 

lp.

spółka

zobowiązania krótkoterminowe

zobowiązania długoterminowe

1

Agencja Rozwoju Miasta S.A.

5.874.000 zł

nie występują

2

Krakowski Holding Komunalny S.A.

6.021.000 zł

nie występują

3

Miejskie Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej S.A.

160.330.000 zł

65.345.000 zł

4

Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne S.A.

78.656.000 zł

109.011.000 zł

5

Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A.

114.785.000 zł

146.559.000 zł

6

Krakowskie Przedsiębiorstwo Przewozowo-Usługowe sp. z o.o.

399.000 zł

nie występują

7

Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania sp. z o.o.

17.100.000 zł

11.621.000 zł

 

W sumie zadłużenie jednoosobowych spółek Gminy Miejskiej Kraków przedstawia się następująco:

- zobowiązania krótkoterminowe:          383.165.000 zł

- zobowiązania długoterminowe:          332.536.000 zł

RAZEM:                                           715.701.000 zł

 

W sytuacjach kryzysowych, gdy zadłużenie Miasta niebezpiecznie zbliża się do granic dopuszczalnych przez ustawę o.f.p., można podjąć próbę powierzenia pewnych dodatkowych zadań jednoosobowym spółkom Gminy Miejskiej. Warto zwrócić uwagę, że aktualnie Gmina Miejska Kraków ubiega się o prawo współorganizowania jednej z trzech największych imprez sportowych świata. Niewątpliwie godne przygotowanie Krakowa do futbolowych Mistrzostw Europy wymaga wielkiego wysiłku finansowego i inwestycyjnego. Pozyskiwanie dodatkowych kredytów pod inwestycje jest utrudnione ze względu na wysoki stopień całkowitego zadłużenia Miasta jako jednostki samorządu terytorialnego[12] i ryzykowne ze względu na stan zadłużenia jednoosobowych spółek Gminy Miejskiej[13].

 

(…)

 

VI. Wnioski końcowe

(…)

Uznawszy, że obecny światowy kryzys finansowo-gospodarczy nie jest skutkiem polityki finansowej Gminy Miejskiej Kraków, należy stwierdzić z całą stanowczością, że władze Miasta nie uczyniły wiele, by przygotować się na nadejście kryzysu, który w gospodarkach kapitalistycznych następuje w sposób cykliczny. Warto zwrócić uwagę, że w latach poprzedzających kryzys (2005-2007)[14] nastąpił gwałtowny i radykalny wzrost dochodów budżetowych. W okresie tego wzrostu nie podjęto adekwatnych działań w celu zmniejszenia wskaźnika[15] skumulowanego zadłużenia. Niewiele pod tym względem uczyniono także w roku budżetowym 2008.

 

Całość SPRAWOZDANIA - zobacz

 

 

 

 

 

 

 

 



[1] Por. Pismo Prezydenta Miasta Krakowa do Katarzyny Migacz Przewodniczącej Zespołu Kontrolnego nr 14/09 KR RMK, BK-02.0911-7/09,

 

[2] Por. art.. 170 ustawy o finansach publicznych (o.f.p.) z dn. 30.06.2005 r. „Łączna kwota długu jednostki samorządu terytorialnego na koniec roku budżetowego nie może przekroczyć 60% wykonanych dochodów ogółem tej jednostki w tym roku budżetowym.”

 

[3] Por. art. 169 o.f.p. „Łączna kwota przypadających w danym roku budżetowym:

1) spłat rat kredytów i pożyczek (…),

2) wykupów papierów wartościowych emitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego (…),

3) potencjalnych spłat kwot wynikających z udzielonych przez jednostki samorządu terytorialnego poręczeń oraz gwarancji

- nie może przekroczyć 15% planowanych na dany rok budżetowy dochodów jednostki samorządu terytorialnego.

 

[4] SPRAWOZDANIE ZA WYKONANIE BUDŻETU MIASTA KRAKOWA, marzec 2009, s.  1.

 

[5] Uchwała Nr LXII/799/09 RMK z 7.01.2009 r. § 1. pkt. 1.

 

[6] Warto zwrócić uwagę, że dochody budżetowe Miasta zostały zrealizowane w wysokości:

- w roku 2007 - 2.809.318.187 zł. (por. BR-01.0910-3/08),

- w roku 2008 - 2.990.770.614 zł.

W stosunku do roku 2007 w roku 2008 nastąpił zatem wzrost dochodów budżetowych o 181.452.427 zł, tj. o ok. 6,5 %.

 

[7] Por. Informacja Prezydenta MK w sprawie zadłużenia gminy miejskiej Kraków dot.: przewidywanej prognozy wpływu sytuacji gospodarczej Polski w 2009 r. na zagrożenie przekroczenia ustawowych wskaźników zadłużenia gminy (cyt. z wniosku radnego Włodzimierza Pietrusa), data wpływu do Kancelarii RMiDK 17.03.2009r.,

 

[8] Przywoływany w podpunkcie (b) ust. 3 art. 170 ustawy o.f.p. brzmi: „Ograniczeń, o których mowa w ust. 1 i 2, nie stosuje się do emitowanych papierów wartościowych, kredytów i pożyczek zaciąganych w związku ze środkami określonymi w umowie zawartej z podmiotem dysponującym funduszami strukturalnymi lub Funduszem Spójności Unii Europejskiej.”

 

[9] Wg „Informacji Prezydenta MK w sprawie zadłużenia gminy miejskiej Kraków” z 17.03.2009r. (dz. cyt), struktura walutowa zadłużenia budżetu Miasta Krakowa na 12.03.2009r. wyniosła PLN 74,73%, CHF 10,37%, EUR 14,90%.

 

[10] Wg „Informacji Prezydenta MK w sprawie zadłużenia gminy miejskiej Kraków” z 17.03.2009r. (dz. cyt), struktura walutowa zadłużenia budżetu Miasta Krakowa na 12.03.2009r. wyniosła PLN 74,73%, CHF 10,37%, EUR 14,90%.

[11] Por. Pismo Prezydenta Miasta Krakowa do Katarzyny Migacz Przewodniczącej Zespołu Kontrolnego nr 14/09 KR RMK, BK-02.0911-7/09,

 

[12] Wysoki poziom zadłużenia skumulowanego stanowi znaczące utrudnienie, aczkolwiek należy zaznaczyć, ze nie stanowi on zagrożenia w razie starań o dotacje unijne, ponieważ ustawa o finansach publicznych mówi o tym, iż kredyt zaciągnięty na inwestycje finansowane przez te środki nie jest brany pod uwagę przy określaniu limitu zadłużania się jednostek samorządu terytorialnego, który nie może przekroczyć 60% jej dochodów budżetowych.

 

[13] Analizując sytuację finansową jednoosobowych spółek Gminy Miejskiej Kraków warto w sposób szczególny zwrócić uwagę na fakt, że mimo wzrostu wydatków budżetu Gminy na MPK, systematycznie spadają nakłady Spółki na inwestycje. Kwoty przeznaczone przez MPK S.A. na inwestycje w latach 2007, 2008 i 2009 przedstawiają się następująco:

a) zgodnie ze sprawozdaniem finansowym za rok 2007 na inwestycje przeznaczono 130.600.000 zł,

b) przewidywane wykonanie planu inwestycji za 2008 r. stanowi kwotę 121.542.000 zł,

c) zgodnie z ww. planem na 2009 roku zaplanowano na inwestycje kwotę 47.300.000 zł.

 

[14] Dochody budżetowe Miasta zostały zrealizowane w poszczególnych latach w następujących wysokościach:

- 2005 r. – 2.018.172.648 zł,

- 2006 r. – 2.327.230.402 zł,

- 2007 r. – 2.809.318.187 zł,

- 2008 r. – 2.990.770.614 zł.

[15] Zmniejszenie wskaźnika zadłużenia nie musi oznaczać w czasie wzrostu dochodów obniżenia kwoty zadłużenia. Kwota zadłużenia może wówczas wzrastać, niemniej tempo tego wzrostu musi być mniejsze od tempa i skali wzrostu dochodów budżetowych.